TB2 Japonya’yanın tercihi olabilir! Son virajda Heron ile Karşı Karşıya

Japonya, savunma mimarisinde köklü bir paradigma değişimine hazırlanıyor. Geleneksel insanlı taarruz helikopterlerinden, insansız hava sistemlerine geçişin ilk somut adımını 2026 mali yılı savunma bütçesinde ayrılan 11.1 milyar yen (yaklaşık 69.7 milyon dolar) ile atmaya yazırlanan ülke bu kapsamda İHA alımı için seçenekleri değerlendiriyor. Bu bütçe kalemi, sadece yeni bir hava platformunun tedarikini değil, aynı zamanda Japon Kara Öz Savunma Kuvvetleri’nin keşif, gözetleme ve hedefleme yeteneklerini baştan aşağı yeniden şekillendirecek stratejik bir dönüşümün de müjdecisi.

Tokyo’nun aradığı İHA sistemi, uzun menzilden hem deniz hem de kara hedeflerini hassasiyetle tespit edebilme, elde ettiği gerçek zamanlı veriyi harekat merkezine aktararak ateş gücünü etkin bir şekilde yönlendirebilme kabiliyetlerine sahip olmalı. Japonya Savunma Bakanlığı’nın dikkat çeken vizyonu ise bu tedariki sadece silahsız platformlarla sınırlı tutmaması. Potansiyel sistemlerin doğrudan saldırı ve elektronik harp yeteneklerine sahip olma ihtimali, ülkenin silahlı insansız hava aracı (SİHA) konseptine geçiş kararlılığında olduğuna da işaret ediyor.

Bu iddialı dönüşüm sürecinde, ihalenin ana aktörleri Türkiye’den Bayraktar TB2 SİHA’sı ve İsrail’den Heron Mk II olarak belirlenmiş durumda. Ancak son gelişmeler, Baykar üretimi TB2’nin yarışta bir adım öne geçtiğini gösteriyor.

Bayraktar TB2, tam otomatik uçuş kontrol sistemi ve üç yedekli otopilot yapısıyla görev esnasında üstün güvenilirlik sunuyor. Yer sistemlerine bağımlı kalmadan otomatik kalkış ve iniş yapabilme yeteneği, operasyonel esnekliği artırırken, dahili sensör füzyonu sayesinde GPS’e ihtiyaç duymadan seyrüsefer kabiliyeti sergiliyor. Yaklaşık 27 saatlik uzun havada kalış süresiyle kesintisiz gözlem ve istihbarat toplama imkanı tanıyor. 300 kilometrelik haberleşme menziline sahip sistem, uydu haberleşme (SATCOM) kabiliyeti sayesinde bu menzili küresel ölçeğe taşıyabiliyor. Dört adede kadar lazer güdümlü akıllı mühimmat taşıyabilen ve toplamda 150 kilogram faydalı yük kapasitesine sahip olan TB2, hedef imhası konusunda da etkinliğini kanıtlamış durumda. Dünya genelinde en fazla ülkeye ihraç edilen ve en fazla adette kullanılan SİHA unvanına sahip olması, platformun küresel ölçekteki başarısının ve güvenilirliğinin bir göstergesi. Japonya’nın geniş deniz sahalarını kapsayan gözetim ihtiyaçları göz önüne alındığında, bu kabiliyetler kritik birer avantaj sunuyor. Ayrıca 2023 yılında başlatılan tedarik araştırmaları, test süreçlerinin tamamlanma aşamasına gelmesi ve Japonya Savunma Bakanı’nın Baykar tesislerine gerçekleştirdiği ziyaret, TB2’yi en güçlü aday konumuna getiriyor. Geçmişte Heron ile yarıştığı ihalelerden de galip ayrılması, TB2’nin referansını daha da güçlendiriyor.

İsrail menşeli Heron Mk II ise daha uzun havada kalış süresiyle dikkat çekiyor. 35.000 feet’in üzerinde irtifalarda operasyon yapabilen ve yaklaşık 150 knot azami hıza ulaşabilen bu platform, 45 saate kadar havada kalma süresiyle sınıfının en dayanıklı sistemlerinden biri olarak öne çıkıyor. Ancak yaklaşık 10 milyon dolarlık birim maliyeti, Bayraktar TB2’nin yaklaşık iki katına denk gelerek önemli bir maliyet dezavantajı yaratıyor.

Japonya’nın değerlendirme süreci sadece bu iki platformla sınırlı değil. SUBARU tarafından geliştirilen dikey kalkış-iniş yapabilen yerli İHA projesi ve General Atomics üretimi Gray Eagle 25M gibi alternatifler de masada bulunuyor. Bu stratejik tedarik kararının temelinde, 2022 yılında onaylanan Savunma Güçlendirme Programı yatıyor. Program kapsamında, AH-1S Cobra ve AH-64D Apache taarruz helikopterleri kademeli olarak envanterden çıkarılacak ve bu platformların görevleri çok amaçlı ve taarruz İHA’larına devredilecek. Japonya, 2032 yılına kadar Kara Öz Savunma Kuvvetleri bünyesinde tam teşekküllü bir insansız hava aracı birliği kurmayı hedefliyor.