Türkiye duyurduğu ÇELİK Kubbe çok katmanlı hava savunma sistemi ile birlikte 783.562 km² ‘yi havadan gelecek saldırıları karşı koruma altına almayı amaçlıyor. Bu kapsamda yerli ve milli imkanlar ile çok sayıda farklı konsept ve amaca yönelik sistem tasarlanıp üretiliyor. Peki ÇELİK KUBBE’nin içerisinde neler var?
Çelik Kubbenin en alt katmanından en üst katmanına doğru ileleyecek olursak bizi yerli ve dışarıdan temin çözümler karşılıyor.

Çok Alçak İrtifa ve Mobil Hava Savunma Sistemleri
Türkiye bu alanda birden fazla çözümü bünyesinde barındırıyor.
Omuzdan atılır hava savunma füzesi MANPADS ve Kaideye Monteli Stinger füzeleri ZIPKIN VE ATILGAN sistemleri ile Türkiye’nin uzun yıllar çok alçak irtifa hava savunma sistemi ihtiyacını karşılayan yabancı çözümler olarak ön plana çıkıyor. Ancak gelişen şartlar ve teknoloji ile birlikte Türkiye yerli çözümlerini envanterine katarak dışa bağımlılığı bu alanda bitirmiş durumdadır.
BURÇ Mobil Hava Savunma Sistemi, Cirit Füzesi, Korkut HSS, Sungur Füzesi gibi yerli çözümler ÇELİK KUBBE’nin en alt bileşenini oluşturan yerli ve milli bileşenler. ÇELİK KUBBE’nin bu katmanında lazer silahları da etkin olarak yer alıyor. Özellikle ALKA Lazer silahı ve Türk Deniz Kuvvetleri Gemilerine entegre edilmiş olan NAZAR Lazer silah sistemi yakın mesafe tehditlerin etkisiz hale getirilmesinde büyük önem taşıyor.
Bu alanda GÖKBERK sistemi de etkin çözüm olarak bulunuyor.
MANPADS sistemlerinin dışında omuzdan atılır füze çözümü olarak ROKETSAN tarafından geliştirilen yerli ve milli çözüm SUNGUR sistemi envanterde yer almaktadır.
Alçak İrtifa
Alçak İrtifa Hava Savunma sistemi ihtiyacını en büyük ölçüde karşılayan yegane çözüm HİSAR A+ hava savunma sistemidir. Bu sistem yerli imkanlar ile geliştirilmiştir. 15+km mesafede önleme yapabilme imkanına sahiptir. Ayrıca Aselsan tarafından geliştirilip farklı sistem tiplerini bir araya getiren GÜRZ Hava Savunma Sistemi’de Alçak İrtifa Hava Savunma Sistemi ihtiyacına bir çözüm olarak ön plana çıkmaktadır.

HİSAR-A [Alçak İrtifa] Teknik Özellikler
| Sistem Önleme Menzili | 15+ km |
| Harp Başlığı Tipi | Yüksek İnfilaklı Parçacık Etkili |
| Güdüm | ANS* IIR** Tek Yönlü Veri Bağı |
| Motor | Çift Darbeli Katı Yakıtlı |
| Hedef Tipleri | Sabit Kanatlı Uçak Döner Kanatlı Uçak Seyir Füzeleri İHA Hava-Yer Füzeleri |
GÜRZ 150 Çok Maksatlı Nokta Hava ve Füze Savunma Sistemi, çok alçak/alçak irtifada geniş hedef spektrumunda hava tehditlerine karşı özgün atış kontrol algoritması ile uygun silah tahsisi yapabilen tam otonom hava ve füze savunma sistemidir. GÜRZ 150 Çok Maksatlı Nokta Hava ve Füze Savunma Sistemi, geniş hedef spektrumuna sahiptir:
- İnsansız Hava Araçları (Sınıf 1,2 ve 3 İHA’lar, Kamikaze ve Sürü
İHA Saldırıları) - Sabit Kanat
- Döner Kanat
- Süpersonik Havadan Karaya Füzeler
- Süpersonik Seyir Füzeleri
Sensör Alt Sistemleri - AESA Radar
- IFF
- Entegre Takip Platformu
- Atış Kontrol Radarı
- Elektro-Optik Suit
Silah Alt Sistemleri - 35 mm Hava Savunma Topu ve Parçacıklı Mühimmat
- 4 adet Çok Alçak İrtifa Hava Savunma Füzesi
- 4 adet Alçak İrtifa Hava Savunma Füzesi
- Soft-Kill Sistemi
- Yakın Koruma Silahı
GÜRZ 150 modüler yapıda bir sistemdir. GÜRZ 150, en gelişmiş
teknoloji ile gelecekteki yeni kabiliyetlerin ve özelliklerin ilavesine
imkân sağlayabilecek yapıda açık bir mimariye sahiptir.
Genel Özellikler - Üstün hedef tespit, teşhis, takip
- Dost düşman tanıma sistemi (IFF)
- Çoklu angajman ve ardışık ateşleme
- 360° atış kabiliyeti sağlayan silah kulesi
- Etkin hedef – silah eşleşmesini sağlayan tehdit değerlendirme
ve silah tahsis çözümleri - Takım halinde veya tek başına görev yapabilme
- Otomatik beslemeli 35 mm klasik mühimmatlara ek olarak
parçaçıklı mühimmat kullanımı - Üst komuta kontrol unsurları koordinasyonunda görev
yapabilme - Ani çıkan hedefe hızlı reaksiyon
- Gece/gündüz ve kötü hava koşullarında görev yapabilme
- Konumlama ve yön bulma sistemi
- Hareket halinde atış yeteneği
- 8×8 taktik tekerlekli araç tipi taşıyıcı platform ile kısa sürede yer
değiştirme kabiliyeti, “saklan-at-kaç” taktiğine uygunluk - Nükleer, biyolojik ve kimyasal koruma
- Elektro-manyetik karıştırıcı ile soft-kill

ORTA İrtifa
Orta İrtifa Hava Savunma Sistemleri konusunda yerli çözüm HİSAR O+ ön plana çıkıyor. Sistem 25+ km mesafede engelleme gerçekleştirebilme yeteneği ile Türkiye’nin bu katmandaki ihtiyacını yerli ve milli olarak karşılıyor.

HİSAR-O [Orta İrtifa] Teknik Özellikler
| Sistem Önleme Menzili | 25+ km |
| Harp Başlığı Tipi | Yüksek İnfilaklı Parçacık Etkili |
| Güdüm | ANS* IIR** Tek Yönlü Veri Bağı |
| Motor | Çift Darbeli Katı Yakıtlı Roket Motoru |
| Hedef Tipleri | Sabit Kanatlı Uçak Döner Kanatlı Uçak Seyir Füzeleri İHA Hava-Yer Füzeleri |
*ANS Ataletsel Navigasyon Sistemi
**IIR Kızılötesi Görüntüleyici Arayıcı
Orta İrtifada bir başka çözümde şuan için ABD üretimi MIM -23 HAVK sistemidir. Raytheon firması tarafından geliştirilen sistem, orta menzil hava savunma sistemidir. Orta menzil hava savunma sistemi olmasına rağmen alçak irtifa hedefleri içinde uyarlanmıştır. Açık adı “Homing Allthe way to Kill” dir. Standart lançerinde üç füze taşımaktadır. Azami menzil 35 km ve azami irtifası ise 18 km’dir.
YÜKSEK İRTİFA
Yüksek İrtifa Hava Savunma Sistemi ihtiyaçları doğrultusunda halihazırda Türkiye’nin elinde Rusya’dan temin edilen S400 sistemi yer almaktadır. Ayrıca 100+ km mesafede etkili SİPER hava savunma sisteminin de milli ve yerli olarak üretilmiş ilk blok versiyonları aktif olarak envanterde yer almaktadır. Sistemin Blok-2 versiyonu test edilmiş ve 150+km menzilde etkili olmuştur. Bu versiyonun envantere girip girmediği henüz açıklanmamıştır. Ancak proje kapsamında sistemin her blok seviyesinde kapasitenin daha ileri seviyelere çekilmesi hedeflenmekte ve bu yönde çalışmalar tüm hızıyla devam etmektedir.

SİPER 1, SİPER 2 UZUN MENZİLLİ BÖLGE HAVA VE FÜZE SAVUNMA SİSTEMİ
Filo Seviyesi Ekipmanlar
- Filo Kontrol Merkezi
- Arama Radarı
Batarya Seviyesi Ekipmanlar - Atış Kontrol Merkezi
- Atış Kontrol Radarı
- Füze Fırlatma Sistemleri
- Füze Taşıma Yükleme Sistemleri
- Tam Atım Füzeler
- Haberleşme Sistemleri
- Destek Ekipmanları ile Sınıf Tipi Eğitim Simülatörü
Teknik Özellikler
Genel Özellikler - Hava savunma planlama ve koordinasyon
- Birleştirilmiş hava resmi üretimi
- Çoklu angajman ve ardışık ateşleme
- Dost düşman tanıma (IFF)
- Otomatik teşhis yönetimi
- Tehdit değerlendirme ve silah tahsis
- Manuel/yarı otomatik/ otomatik angajman yeteneği
- Çoklu-hedef çoklu-radar füzyonu
- Füzeler ile çift yönlü iletişim yeteneği
- Aktif radar arayıcı başlık ile terminal safha güdüm
- Yüksek etkili harp başlığı
- Telli/telsiz haberleşme
- Gündüz, gece ve kötü hava koşullarında görev yapabilme
- Link 16 Taktik Data Link ve JREAP üzerinden, Türk Hava/Kara/
Deniz Kuvvetleri komuta kontrol unsurları ile koordinasyon içinde
çalışma - Gömülü simülasyon
- Füze Fırlatma Sistemi üzerinde bulunan 6 adet füze ile görev
yapabilme - SİPER 1 SİPER 2
Sistem Azami Önleme Menzili 100+ km – 150+ km
Önleme İrtifası 20+ km – 30+ km
Yanca Kapsama 360° – 360°
Atış Yeteneği Eğik Atış Dik/Eğik Atış
Batarya Seviyesi Güdülebilecek
Füze Sayısı 20 – 20
Tüm bu sistemlerin dışında DENİZ Kuvvetlerine bağlı savaş gemilerinde yer alan GÖKDENİZ, NAZAR Lazer Silahı gibi çeşitli irtifalarda önleme kabiliyetine sahip farklı ürünlerde yer almaktadır.
